Alhoewel ik absoluut geen expert op het gebied van vererving en mutaties ben en ik ook een beetje het gevoel heb mij "op glad ijs te begeven" wil ik toch proberen (een zo simpel mogelijke) uitleg te geven met betrekking tot de vererving van mutaties bij de rosella. Ik ga in op de geslachtsgebonden recessieve mutaties waar ik zelf mee kweek. Geslachtsgebonden wil zeggen dat de kleur met het geslacht mee vererft. Recessief wil zeggen dat de kleur niet overheersend is. Vogels hebben de volgende geslachtschromosomen: man X X, pop X Y. De man moet op beide chromosomen de kleur hebben om de kleur te kunnen zien. Wanneer hij slechts op 1 chromosoom de kleur heeft dan is hij split voor deze kleur, hetgeen betekent dat je de kleur niet ziet maar dat hij deze kleur wel vererft. Bij de pop is het Y chromosoom leeg, hetgeen tot gevolg heeft dat wanneer de pop een kleur op het X chromosoom heeft zij deze kleur ook vertoont. Doordat het Y chromosoom leeg is kan de pop nooit split zijn voor een geslachtsgebonden mutatie. Geslachtsgebonden recessieve mutaties zijn: rood, cinnamon, lutino en rubino: rood opaline roodcinnamon = opaline & cinnamon lutino = ino rubino = ino & opaline Hieronder heb ik een aantal mogelijkheden weergegeven. In de schema's zie je steeds geheel links de man en geheel rechts de pop staan. In het midden staan in het blauw de jonge mannen en in het groen de jonge poppen die je uit een dergelijk koppel kunt kweken. Voor de duidelijkheid heb ik in de schema's steeds de kleur rood ook rood genoemd in plaats van opaline. Cinnamon heb ik afgekort tot cin. In het 1e schema ga ik uit van een rode man die ik steeds koppel aan een andere pop. Uit dit schema blijkt dat wat voor pop je ook tegen deze man zet, de jonge poppen steeds rood zullen zijn. Dit komt doordat de poppen de chromosomen X en Y hebben. Zoals ik hierboven reeds heb gezegd is het Y chromosoom leeg. De jonge poppen krijgen dus het lege Y chromosoom van de pop (immers, anders zouden ze geen poppen zijn) en het X chromosoom van de man. Doordat de man rood is en dus de kleur rood op zijn X chromosoom heeft zullen de jonge poppen steeds het X chromosoom van de man met de kleur rood krijgen. Doordat ik de man niet verander in het onderstaande schema, verandert er dus ook niets aan de jonge poppen. Bij de mannen ligt het anders. Ze krijgen van de man een X chromosoom, in dit geval heeft de man alleen maar X chromosomen waarop de kleur rood zit. Van de pop krijgen ze ook een X chromosoom. Doordat de pop steeds verandert krijgen ze steeds een X chromosoom van de pop waarop een andere kleur zit. Zoals gezegd moet een man op beide chromosomen de kleur hebben om deze kleur ook te vertonen. Wanneer een jonge man dus een X chromosoom van pop krijgt waarop niet de rode kleur zit zal deze jonge man dus ook niet de kleur rood vertonen omdat niet beide X chromosomen deze kleur hebben. Deze jonge man is dan wel split voor rood, hetgeen betekent dat hij deze kleur niet vertoont maar deze kleur wel kan vererven. De 1e jonge man uit het schema is een wildkleur man die split is voor rood. We geven dit als volgt aan: wildkleur/rood. Alles wat achter / staat geeft dus aan waar de vogel split voor is. Ik hoop dat het onderstaande overzicht duidelijkheid verschaft. jonge mannen jonge poppen man rood Xrood Xrood wildkleur / rood rood pop wildkleur Xwildkleur Y- man rood Xrood Xrood wildkleur / rood+cin rood sorry geen foto pop cinnamon Xcinnamon Y- man rood Xrood Xrood rood rood pop rood Xrood Y- man rood Xrood Xrood rood / cin rood pop roodcinnamon Xrood+cinnamon Y- man rood Xrood Xrood wildkleur / rood+ino rood pop lutino Xino Y- man rood Xrood Xrood rood / ino rood pop rubino Xrood+ino Y- Stel nu dat de rode man split is voor cinnamon, dit zie je in het volgende schema. De jonge pop krijgt dan van de man of het X chromosoom waar alleen de kleur rood op zit, zodat de jonge pop rood is of het X chromosoom waar de kleur rood en het cinnamon op zit, je krijgt een rood cinnamon pop. Ook nu zullen de poppen niet veranderen omdat de man dezelfde blijft. De jonge mannen zullen wel veranderen. Ze kunnen van de man of het X chromosoom met de rode kleur krijgen of het X chromosoom met het rood en het cinnamon krijgen. Doordat de pop steeds verandert krijgen ze steeds een ander X chromosoom van de pop. Zoals gezegd moet de man steeds op beide X chromosomen de kleur hebben om deze kleur ook te vertonen. De jonge mannen zullen dus steeds anders zijn. Uit de eerste combinatie in onderstaand schema zie je dat er enkel wildkleur mannen kunnen komen. Deze wildkleur mannen zijn allen split voor rood. Er zijn wildkleur mannen die split zijn voor cinnamon en er zijn wildkleur mannen die niet split zijn voor cinnamon. Omdat je aan de buitenkant niet kunt zien welke vogel split is en welke niet spreken we hier van wildkleur mannen split rood en kans split cinnamon. De kans bestaat immers dat de man split is voor cinnamon. Op de 3 regel staan dus: rode mannen kans split cinnamon Op de 5 regel: wildkleur mannen split voor rood + ino en kans split cinnamon Op de 6e regel: rode mannen split voor ino en kans split cinnamon jonge mannen jonge poppen man roodsplit cin Xrood Xrood+cin wildkleur / rood wildkleur / rood+cin rood roodcinnamon pop wildkleur Xwildkleur Y- man roodsplit cin Xrood Xrood+cin wildkleur / rood+cin cinnamon / rood rood roodcinnamon sorry geen foto pop cinnamon Xcinnamon Y- man roodsplit cin Xrood Xrood+cin rood / cin rood rood roodcinnamon pop rood Xrood Y- man roodsplit cin Xrood Xrood+cin rood / cin roodcinnamon rood roodcinnamon pop roodcinnamon Xrood+cinnamon Y- man roodsplit cin Xrood Xrood+cin wildkleur / rood+ino wildkleur / rood+ino+cin rood roodcinnamon pop lutino Xino Y- man roodsplit cin Xrood Xrood+cin rood / ino rood / ino+cin rood roodcinnamon pop rubino Xrood+ino Y- Nu nemen we een rode man die split is voor cinnamon en ino. Omdat de man rood is heeft hij op de geslachtschromosomen zowieso de kleur rood zitten. Doordat de man split is voor cinnamon en ino kun je de volgende geslachtschromosomen krijgen: : Xrood ; Xrood+cinnamon ; Xrood+ino ; Xrood+cinnamon+ino. Een jonge pop krijgt van de pop het lege Y chromosoom, van de man krijgt zij dus 1 van bovengenoemde chromosomen, welke bepalend is voor haar kleur: - Xrood: jonge pop is rood - Xrood+cinnamon: jonge pop is roodcinnamon - Xrood+ino: jonge pop is rubino - Xrood+cinnamon+ino: jonge pop is cinnamonrubino (bij mijn weten zie je dit niet en ziet het er uit als een gewone rubino). Doordat in onderstaand schema de man niet wijzigt zullen de jonge poppen steeds hetzelfde zijn. De jonge mannen veranderen wel doordat er steeds een andere pop tegenover staat. Hieronder volgt het schema. In de eerste rij staan vier jonge mannen genoemd. Deze mannen zien er allemaal hetzelfde uit: wildkleur. Ze zijn ook allemaal split voor rood. Voor de factoren cinnamon en ino zijn ze niet allemaal split: sommige zijn split voor cinnamon, andere zijn split voor ino en weer andere zijn split voor zowel cinnamon als ino. We kunnen dit aan de buitenkant niet zien zodat we wat deze mannen betreft spreken van: wildkleur mannen, split voor rood en kans split voor ino en cinnamon. De rest van het schema spreekt, hoop ik, voor zich. jonge mannen jonge poppen man roodsplit cin +ino Xrood Xrood+cin Xrood+ino Xrood+ino+cin wildkleur / rood wildkleur / rood+cin wildkleur / rood+ino wildkleur / rood+cin+ino rood roodcinnamon rubino cinnamonrubino pop wildkleur Xwildkleur Y- man roodsplit cin+ino Xrood Xrood+cin Xrood+ino Xrood+ino+cin wildkleur / rood+cin wildkleur / rood+cin+ino cinnamon / rood cinnamon / rood+ino rood roodcinnamon rubino cinnamonrubino sorry geen foto pop cinnamon Xcinnamon Y- man roodsplit cin+ino Xrood Xrood+cin Xrood+ino Xrood+ino+cin rood rood / cin rood / ino rood / ino+cin rood roodcinnamon rubino cinnamonrubino pop rood Xrood Y- man roodsplit cin+ino Xrood Xrood+cin Xrood+ino Xrood+ino+cin rood / cin rood / cin+ino roodcinnamon roodcinnamon / ino rood roodcinnamon rubino cinnamonrubino pop roodcinnamon Xrood+cinnamon Y- man roodsplit cin+ino Xrood Xrood+cin Xrood+ino Xrood+ino+cin wildkleur / rood+ino wildkleur / cin+ino+rood lutino / rood lutino / rood+cin rood roodcinnamon rubino cinnamonrubino pop lutino Xino Y- man roodsplit cin+ino Xrood Xrood+cin Xrood+ino Xrood+ino+cin rood / ino rood / ino+cin rubino rubino / cin rood roodcinnamon rubino cinnamonrubino pop rubino Xrood+ino Y- Het schema met een rode man split ino: jonge mannen jonge poppen man roodsplit ino Xrood Xrood+ino wildkleur / rood wildkleur / rood+ino rood rubino pop wildkleur Xwildkleur Y- man roodsplit ino Xrood Xrood+ino wildkleur / rood+cin wildkleur / rood+cin+ino rood rubino sorry geen foto pop cinnamon Xcinnamon Y- man roodsplit ino Xrood Xrood+ino rood rood / ino rood rubino pop rood Xrood Y- man roodsplit ino Xrood Xrood+ino rood / cin rood / cin+ino rood rubino pop roodcinnamon Xrood+cinnamon Y- man roodsplit ino Xrood Xrood+ino wildkleur / rood wildkleur / rood+ino rood rubino pop lutino Xino Y- man roodsplit ino Xrood Xrood+ino rood / ino rubino rood rubino pop rubino Xrood+ino Y- Het schema met een lutino man: jonge mannen jonge poppen man lutino Xino Xino wildkleur / ino lutino pop wildkleur Xwildkleur Y- man lutino Xino Xino wildkleur / ino+cin lutino sorry geen foto pop cinnamon Xcinnamon Y- man lutino Xino Xino wildkleur / ino+rood lutino pop rood Xrood Y- man lutino Xino Xino wildkleur / ino+cin+rood lutino pop roodcinnamon Xrood+cinnamon Y- man lutino Xino Xino lutino lutino pop lutino Xino Y- man lutino Xino Xino lutino / rood lutino pop rubino Xrood+ino Y- Het schema met een lutino man split rood: jonge mannen jonge poppen man lutinosplit rood Xino Xino+rood wildkleur / ino wildkleur / ino+rood lutino rubino pop wildkleur Xwildkleur Y- man lutinosplit rood Xino Xino+rood wildkleur / ino+cin wildkleur / ino+cin+rood lutino rubino sorry geen foto pop cinnamon Xcinnamon Y- man lutinosplit rood Xino Xino+rood wildkleur / ino+rood rood / ino lutino rubino pop rood Xrood Y- man lutinosplit rood Xino Xino+rood wildkleur / ino+cin+rood rood / ino+cin lutino rubino pop roodcinnamon Xrood+cinnamon Y- man lutinosplit rood Xino Xino+rood lutino lutino / rood lutino rubino pop lutino Xino Y- man lutinosplit rood Xino Xino+rood lutino / rood rubino lutino rubino pop rubino Xrood+ino Y- Het schema met een rubino man: jonge mannen jonge poppen man rubino Xrood+ino Xrood+ino wildkleur / rood+ino rubino pop wildkleur Xwildkleur Y- man rubino Xrood+ino Xrood+ino wildkleur / rood+ino+cin rubino sorry geen foto pop cinnamon Xcinnamon Y- man rubino Xrood+ino Xrood+ino rood / ino rubino pop rood Xrood Y- man rubino Xrood+ino Xrood+ino rood / ino+cin rubino pop roodcinnamon Xrood+cinnamon Y- man rubino Xrood+ino Xrood+ino lutino / rood rubino pop lutino Xino Y- man rubino Xrood+ino Xrood+ino rubino rubino pop rubino Xrood+ino Y- Uiteraard zijn er nog meerdere combinaties mogelijk. Ik hoop dat door de bovenstaande schema's en de uitleg het duidelijk is geworden hoe je zelf schema's kunt maken met andere combinaties. Te zijner tijd komt er nog meer informatie met betrekking tot mutaties bij de roodruggen & pennanten op mijn site (maar dat kan nog wel even duren).